استراتژی اسپرد فروش نزولی ( Bear put spread) چیست؟

مقدمه

استراتژی اسپرد فروش نزولی (Bear Put Spread) یکی از روش‌های حرفه‌ای و ساختارمند در بازار اختیار معامله است که برای شرایطی طراحی شده که معامله‌گر انتظار افت قیمت دارایی پایه را دارد، اما این افت را شدید و شارپ پیش‌بینی نمی‌کند. در این استراتژی، تمرکز اصلی بر کاهش هزینه ورود به معامله، کنترل ریسک و تعریف دقیق سناریوهای سود و زیان است.
 Bear Put Spread به معامله‌گر اجازه می‌دهد به‌جای خرید یک اختیار فروش پرهزینه، با ترکیب خرید و فروش هم‌زمان اختیار فروش در دو قیمت اعمال متفاوت، ساختاری منطقی و قابل مدیریت ایجاد کند. این ویژگی باعث می‌شود استراتژی برای بازارهای نزولی ملایم یا اصلاحی، انتخابی هوشمندانه و حساب‌شده باشد.

 

استراتژی Bear Put Spread چیست؟

Bear Put Spread یا اسپرد نزولی اختیار فروش، یک استراتژی عمودی از نوع بدهی (Debit Strategy) است که با پرداخت پرمیوم خالص در ابتدای معامله شکل می‌گیرد. این استراتژی زمانی به‌کار می‌رود که معامله‌گر دیدگاه نزولی نسبت به بازار دارد اما در عین حال مایل است ریسک خود را محدود نگه دارد.

در این ساختار، معامله‌گر از افت قیمت دارایی پایه در یک بازه مشخص سود می‌برد و در صورت حرکت بازار خلاف انتظار، زیان او به هزینه اولیه محدود می‌شود.

 

عملیات و ساختار Bear Put Spread

عملیات این استراتژی شامل دو پوزیشن هم‌زمان است:
خرید اختیار فروش با قیمت اعمال بالاتر (Long Put)
فروش اختیار فروش با قیمت اعمال پایین‌تر (Short Put)
هر دو قرارداد باید بر روی یک دارایی پایه و با تاریخ سررسید یکسان باشند. خرید پوت با اعمال بزرگ، موتور اصلی سودآوری استراتژی است و فروش پوت با اعمال کوچک نقش کاهش هزینه و پوشش بخشی از ریسک را ایفا می‌کند.

 

کاربرد و سطح استراتژی

Bear Put Spread یک استراتژی حرفه‌ای محسوب می‌شود و بیشتر مناسب معامله‌گرانی است که توانایی تحلیل روند، مدیریت سرمایه و کنترل هیجانات معاملاتی را دارند. این استراتژی در شرایطی استفاده می‌شود که:

-بازار در روند نزولی یا ساید رو به پایین قرار دارد
-قیمت زیر نواحی مقاومتی مهم در حال نوسان است
-معامله‌گر به افت آرام یا اصلاحی قیمت اطمینان بیشتری دارد تا ریزش شدید

 

اولویت‌ها در انتخاب بهترین پوزیشن‌ها

برای اجرای موفق Bear Put Spread، بررسی عوامل زیر اهمیت بالایی دارد:
-روند کلی بازار
-روند نماد پایه
-مدت زمان باقی‌مانده تا سررسید
-نسبت ریسک به ریوارد
-ارزش و حجم معاملات اختیارها
-کاربرد استراتژی در شرایط فعلی بازار
-نقاط ورود دقیق
-ترسیم نقطه سر به سر و سررسید روی نمودار
-مدیریت سرمایه
-تعیین حد سود و حد زیان قیمتی و زمانی

نادیده گرفتن هر یک از این موارد می‌تواند کیفیت استراتژی را به‌شدت کاهش دهد.

 

بیشترین سود در Bear Put Spread

معامله‌گر زمانی وارد محدوده سود می‌شود که قیمت دارایی پایه به زیر نقطه سر به سر برسد.
بیشترین سود زمانی حاصل می‌شود که در تاریخ سررسید، قیمت دارایی برابر یا کمتر از قیمت اعمال کوچک (پوت فروخته‌شده) باشد. در این حالت، سود پوزیشن خرید به حداکثر رسیده و زیان ناشی از پوزیشن فروش ثابت می‌ماند.

 

بیشترین زیان در Bear Put Spread

اگر قیمت دارایی پایه از نقطه سر به سر عبور کرده و بالاتر برود، معامله‌گر وارد زیان می‌شود.
حداکثر زیان زمانی رخ می‌دهد که در سررسید، قیمت برابر یا بزرگ‌تر از قیمت اعمال بزرگ (پوت خریداری‌شده) باشد. در این شرایط، هر دو قرارداد بی‌ارزش منقضی می‌شوند و زیان معامله‌گر محدود به پرمیوم خالص پرداختی خواهد بود.

 

نوع سود و زیان در Bear Put Spread:

سود: محدود
زیان: محدود

با این حال، معمولاً نسبت زیان بالقوه به سود بالقوه بزرگ‌تر است؛ به همین دلیل، انتخاب دقیق نقاط ورود و زمان‌بندی اهمیت دوچندان دارد.

 

اثر زمان (Time Decay)

-در این استراتژی، زوال زمانی در ابتدا به ضرر معامله‌گر است.
-هرچه قیمت دارایی پایه کندتر نزول کند یا وارد فاز خنثی شود، ارزش اختیار خریداری‌شده کاهش می‌یابد. نزدیک شدن به سررسید بدون ورود به سود، می‌تواند زیان را به‌صورت اهرمی افزایش دهد.
-پس از رسیدن قیمت به محدوده نزولی مطلوب، گذر زمان به نفع معامله‌گر خواهد بود؛ به شرط آنکه قیمت بازگشت صعودی نداشته باشد.

 

مدیریت معاملات باز

-مدیریت فعال موقعیت‌ها بخش حیاتی Bear Put Spread است:
-اگر قیمت از حد ضرر عبور کرد، می‌توان پوزیشن خرید را بست و فروش را برای پوشش ریسک حفظ کرد.
-در صورت تردید نسبت به ادامه روند نزولی، خروج کامل از معامله منطقی‌تر است.
-اصل سود از پوزیشن خرید حاصل می‌شود و فروش صرفاً نقش پوشش ریسک دارد.

شکست‌های حمایتی و مقاومتی ممکن است فیک باشند؛ ماندن تا سررسید یا خروج با سود معقول، هر دو استراتژی معتبرند.

 

مزایای Bear Put Spread

-ریسک محدود در مقایسه با خرید تکی Put
-کاهش هزینه اولیه ورود به معامله نزولی
-بهینه‌تر شدن نقطه سر به سر
-پوشش ریسک در صورت تغییر روند بازار

 

معایب Bear Put Spread

-معمولاً زیان بالقوه بزرگ‌تر از سود بالقوه است
-سودهای بزرگ نیازمند انتخاب اعمال‌های دور و نزول قابل توجه قیمت هستند
-سررسیدهای بلندمدت، خواب سرمایه بیشتری ایجاد می‌کنند

 

نکات ورود و خروج

• نکات ورود:

-انتخاب قراردادهایی با بیش از ۹۰ روز تا سررسید
-توجه به حجم و ارزش معاملات
-تشخیص دقیق روند نزولی یا ساید رو به پایین
-ثبت حد سود و زیان قیمتی و زمانی

• نکات خروج:

-رسیدن قیمت به حد سود یا حد ضرر
-پرهیز از تصمیم‌گیری احساسی
-خروج کامل در صورت تغییر سناریوی بازار

 

سخن آخر

استراتژی Bear Put Spread ابزاری قدرتمند برای معامله‌گران حرفه‌ای است که به دنبال بهره‌برداری از افت‌های کنترل‌شده بازار با ریسک محدود هستند. موفقیت در این استراتژی، بیش از هر چیز به تحلیل درست روند، مدیریت زمان و پایبندی به قوانین معاملاتی وابسته است. اگر قصد دارید این استراتژی را متناسب با شرایط بازار و سطح ریسک‌پذیری خود به‌درستی پیاده‌سازی کنید، دریافت راهنمایی تخصصی اهمیت زیادی دارد. برای مشاوره، آموزش و طراحی استراتژی‌های اختیار معامله می‌توانید از خدمات کارگزاری گنجینه استفاده کنید.

 

سوالات متداول